Ośrodek spytał respondentów o główne źródła sukcesu, jaki w ostatnich kilkunastu latach odniosło w Polsce wielu ludzi, zajmując wysokie stanowiska, stając się bogatymi i sławnymi. Ponad jedna trzecia badanych - 36 proc. - za najważniejsze uznała znajomości. Co piąty - 21 proc. - przypisał zasadniczą rolę nieuczciwym sposobom, zdaniem 17 proc. decydująca jest własna praca. Na szczęście wskazało 9 proc., a na talent i zdolności 8 proc. ankietowanych.
Podobnie, rozkładają się odpowiedzi na pytanie, co decyduje o sukcesie w ich własnym środowisku. Na pierwszym miejscu, zdaniem badanych, są znajomości - 38 proc., własną pracę wskazuje ponad jedna piąta - 22 proc., zdaniem 13 proc. decyduje szczęście, według 9 proc. talent i zdolności, a w opinii 8 proc. - nieuczciwe sposoby.
Autorzy badania podkreślają, że - zdaniem respondentów - sukces nie zależy głównie od szczęścia, ale od własnych starań - wykorzystywania znajomości i nieuczciwych sposobów.
Badani z wykształceniem podstawowym i gimnazjalnym najrzadziej za źródło sukcesu uznają własną pracę. Im wyższe wykształcenie, tym większa wagę ankietowani przywiązują do talentu i zdolności, rzadziej do nieuczciwych sposobów. Im wyższa pozycja w społeczeństwie, tym częstsze upatrywanie źródeł powodzenia w talentach, zdolnościach i pracy niż w znajomościach i nieuczciwych sposobach.
TNS OBOP zbadał także, na ile powszechne jest doświadczenie, że kobiety - ze względu na płeć - mają mniejsze szanse uzyskania pracy i stanowiska. Respondenci podzielili się na trzy równe grupy. 30 proc. odpowiedziało, że dość często słyszy o takich sytuacjach; 31 proc., że słyszy o nich rzadko; tyle samo, że nie słyszy o takich przypadkach wcale.
Ośrodek zadał też pytanie, czy takie sytuacje zdarzyły się w rodzinach osób uczestniczących w sondażu. Nierównego traktowania przy ubieganiu się o pracę i stanowisko doświadczyło 3 proc. badanych kobiet, 12 proc. ankietowanych zetknęło się z taką sytuacją w najbliższej rodzinie, a co dziesiąty w dalszej rodzinie. W rodzinach ponad dwóch trzecich badanych - 68 proc. - nie zdarzyły się sytuacje, które respondenci uznaliby za nierówne traktowanie.
TNS OBOP przeprowadził badanie 7-10 stycznia na ogólnopolskiej, losowej reprezentatywnej próbie 1001 mieszkańców Polski w wieku od 15 lat.
