Przemoc w rodzinie – zarówno psychiczna, jak ubliżanie czy poniżanie, jak i bezpośrednia, fizyczna oraz względy ekonomiczne to dwa podstawowe czynniki, decydujące o korzystaniu przez kobiety w ciąży i samotne matki z domów pomocy – wynika z badań instytutu SMG/KRC. Trafiają tam kobiety, które są ofiarami przemocy domowej lub biedy, które nie mają dachu nad głową, czy wreszcie chcą urodzić swoje dziecko, ale boją się, że nie będą w stanie stworzyć mu właściwych warunków.
Do 120 tego typu placówek rocznie w Polsce trafia około 1100 kobiet z dziećmi; 1 spośród nich jest również w ciąży. W 2002 roku w domach tych przyszło na świat 318 dzieci, z czego 25 procent trafiło (lub trafi) do domów dziecka i adopcji, kolejne 5 procent do rodzin zastępczych. Problem samotnego macierzyństwa pozostaje jednak często w cieniu innych dramatów społecznych. Tymczasem domom pomocy samotnym matkom potrzebne jest każde wsparcie. Kierując się tą potrzebą Caritas Polska we współpracy z Fundacją Świętego Mikołaja zorganizowała kampanię pod hasłem „Bóg się rodzi. Pomóż samotnym matkom”. Kampania rozpoczęła się 15 grudnia, a jej celem jest zwrócenie uwagi na problemy samotnego macierzyństwa oraz zbiórka pieniędzy na domy samotnej matki.
Na potrzeby kampanii wykorzystano kilkaset billboardów na terenie całego kraju; kilkadziesiąt rozgłośni radiowych i stacji telewizyjnych wyemitowało specjalnie przygotowane spoty informacyjne, a w wielu dziennikach ogólnopolskich i regionalnych ukazały się ogłoszenia prasowe. Warto podkreślić, że wszystkie media udostępniły powierzchnię reklamową bezpłatnie, a wszystkie prace przy badaniach, tworzeniu reklam i organizacji kampanii wykonano społecznie.
W ramach kampanii latem 2003 roku ankieterzy SMG/KRC Media Poland S.A. rozmawiali z 50 kierownikami ośrodków na terenie całej Polski oraz 150 pensjonariuszkami. Powstały na podstawie tych rozmów raport jest pierwszą w Polsce próbą opisania instytucji domów samotnych matek i poważnego, choć rzadko zauważanego problemu społecznego.
Caritas Polska zwraca uwagę na fakt, iż oprócz pomocy finansowej, jaka jest potrzebna dla domów samotnej matki, ważna jest także edukacja społeczna i idący za tym wzrost świadomości Polaków w zakresie istnienia problemu społecznego, jakim jest samotne macierzyństwo. Istotne jest także wprowadzenie programu kompleksowych działań, skierowanych na sprawców przemocy domowej. Ksiądz Jacek Dziel zauważa, że: „Kiedy mówimy o przemocy w rodzinie, to mamy i ofiarę i sprawcę. Nie chodzi o to, by litować się nad sadystą terroryzującym swoją rodzinę ani o to, by go usprawiedliwiać, ale jeśli programy pomocy będą adresowane tylko do ofiary przemocy, kobiety, to przecież problem pozostanie, bo ona kiedyś będzie musiała opuścić ośrodek i być może wrócić do miejsca, z którego uciekła. Jeśli nie nauczymy sprawców reagowania na sytuacje stresu bez użycia przemocy, w pewnym sensie stoimy w miejscu.”
