W cywilizowanym kraju, w XXI w. pracownicy nie powinni pracować bez gwarancji minimalnego wynagrodzenia – podkreślali w poniedziałek w Sejmie związkowcy, odnosząc się do planowanych zwolnień kurierów Pyszne.pl. Zaapelowali do rządu o przyspieszenie prac nad wdrożeniem dyrektywy o pracy platformowej.
Według resortu pracy Takeaway Express Poland sp. z o.o. (działająca pod marką Pyszne.pl) ogłosiła, że do końca sierpnia bieżącego roku zamierza przeprowadzić zwolnienie wszystkich zatrudnionych obecnie kurierów i kurierek. Związki zawodowe podają, że chodzi o 5 tys. osób, którym ma zostać zaproponowane ponowne zatrudnienie u jednego z pięciu wybranych partnerów flotowych, ale na innych warunkach. W spółce na zlecenie szefowej MRPiPS Agnieszki Dziemianowicz-Bąk trwa obecnie kontrola Państwowej Inspekcji Pracy.
W poniedziałek w Sejmie odbyła się w tej sprawie konferencja prasowa z udziałem zaproszonych przez koło poselskie Razem przedstawicieli OPZZ Konfederacji Pracy.
Związkowcy: w sierpniu spółka Pyszne.pl zwolni wszystkich kurierów
Członek zarządu organizacji związkowej Konfederacji Pracy zrzeszającej kurierów Pyszne.pl Stanisław Kierwiak podkreślił, że dotychczas kurierzy pracowali na umowach-zleceniach, z gwarantowaną stawką godzinową oraz dodatkowymi bonusami.
– 14 lipca br. firma ogłosiła nam, że od 3 sierpnia rozpoczyna proces zwalniania wszystkich kurierów i kurierek, który zakończy się do końca miesiąca – zaznaczył.
Dodał, że zwalnianym zostanie zaproponowane ponowne zatrudnienie u jednego z pięciu wybranych partnerów flotowych, którzy nie oferują jednak gwarantowanej płacy minimalnej czy podstawowych narzędzi koniecznych do wykonywania pracy, takich jak plecaki i stroje pracownicze. Oznacza to, że kurierzy będą opłacani wyłącznie za zrealizowane dostawy.
– Jesteśmy tutaj dzisiaj, żeby zaapelować do rządu, do wszystkich partii politycznych, do społeczeństwa obywatelskiego o to, żeby przyjrzeć się tej sprawie, żeby ukrócić patologię na rynku dostaw jedzenia. Nie może być w cywilizowanym kraju w XXI wieku takiej sytuacji, że wiele tysięcy pracowników pracuje i nie ma gwarancji, że zarobią minimalne wynagrodzenie za pracę – powiedział.
Zaapelował również o przyspieszenie prac nad wdrożeniem dyrektywy o pracy platformowej i o skuteczne egzekwowanie od wszystkich podmiotów na rynku dostaw jedzenia przestrzegania minimalnej stawki godzinowej za pracę.
Co ma zmienić dyrektywa o pracy platformowej?
Celem unijnej dyrektywy jest zapewnienie skuteczniejszej ochrony praw kurierów i kurierek pracujących dla firm takich jak Pyszne.pl, Glovo czy Uber. Ochrona gwarantowana przez dyrektywę ma dotyczyć nie tylko kurierów zatrudnianych bezpośrednio przez platformy, ale także przez pośredników, czyli tzw. partnerów flotowych. Dyrektywa została przyjęta przez Komisję Europejską w 2024 r., czas na wdrożenie państwa członkowskie UE mają do grudnia 2026 r.
– My od tego czasu apelujemy do rządu (o wdrożenie dyrektywy – PAP). Apelujemy jako strona pracownicza, jako Konfederacja Pracy, jako OPZZ. Ale co ciekawe, apelowaliśmy też wspólnie z Pyszne.pl, które było zainteresowane zmianami na rynku pracy platformowej, ponieważ do tej pory było jedyną firmą, która zapewniała przynajmniej pewne minima pracy dla pracowników: płacę minimalną, płacę godzinową czy minimalne standardy dotyczące BHP – podkreślił przewodniczący OPZZ Konfederacja Pracy Michał Lewandowski.
Zaznaczył, że Pyszne.pl dostosowuje się obecnie do tych standardów, które były dotychczas obecne na rynku pracy platformowej w innych firmach.
Współprzewodniczący Razem Adrian Zandberg podkreślił natomiast, że ze względu na "nieróbstwo i zaniedbania" rządu, który do dzisiaj nie wprowadził unijnej dyrektywy, tysiące kurierów pracujących dla Pyszne.pl może stracić gwarancję, że "zarobią chociażby minimalne wynagrodzenie za pracę".
– Mamy do czynienia z realnym społecznym problemem, którym, ku mojemu zdziwieniu, władza się po prostu nie przejmuje i nie zajmuje – podkreślił Zandberg. – Zwracam się do pani minister (Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej) Agnieszki Dziemianowicz-Bąk. Agnieszko, weźcie się w tej sprawie do roboty – zaznaczył oraz dodał, że Partia Razem zwróciła się w tej sprawie z interpelacją do MRPiPS.
Resort pracy przekazał w piątek, że prace nad wdrożeniem dyrektywy platformowej są w toku. Projekt ustawy w tej sprawie został już przygotowany i, jak poinformowało MRPiPS, do końca lipca zostanie skierowany do wykazu prac rządu. Po uzyskaniu wpisu projekt trafi do konsultacji, uzgodnień i opiniowania.
Kontrola PIP w spółce odbywa się już na mocy nowych przepisów, które weszły w życie 8 lipca. Inspektorzy PIP zyskali wtedy narzędzia do przekształcania umów cywilnoprawnych na umowy o pracę.
"W powyższym kontekście, w mojej ocenie szczególnie pilna jest weryfikacja podstawy zatrudnienia kurierów i kurierek w Pyszne.pl w ramach prowadzonej kontroli" – napisała Dziemianowicz-Bąk we wniosku do Głównego Inspektora Pracy.
Zdaniem szefowej resortu pracy, gdyby okazało się, że kurierzy powinni być zatrudnieni w oparciu o umowy o pracę, to zastosowanie znajdzie ustawa o tzw. zwolnieniach grupowych – nakłada ona na pracodawcę obowiązek konsultacji zwolnień ze związkiem zawodowym czy wypłaty odpraw dla zwalnianych pracowników.
W Takeaway Express Poland 1,4 tys. osób na etacie
Według danych z jej sprawozdania finansowego, spółka Takeaway Express Poland w minionym roku zatrudniała średnio 1 384 osoby na etacie, wobec 889 przed rokiem. Liczba pracowników umysłowych rok do roku wzrosła ze 150 do 207, zaś tych wykonujących pracę fizyczną – z 739 do 1 176.
W konsekwencji koszty wynagrodzeń poszły w górę z 31,89 do 40,53 mln zł, a ubezpieczeń społecznych i innych świadczeń pracowniczych – z 4,6 do 6,01 mln. Kilka razy wyższe były wydatki na usługi obce, które wzrosły ze 104,06 do 132,08 mln zł (w tej kategorii firmy ujmują koszty ze współpracowników związanych z modelu B2B).
Łączne koszty operacyjne Takeaway Express Poland zwiększyły się ze 141,74 do 179,6 mln zł. Równocześnie firma wypracowała wzrost przychodów sprzedażowych ze 142,97 do 181,28 mln zł. Jej wpływy w całości pochodzą od spółki sto2, która zarządza serwisem Pyszne.pl.
Takeaway Express Poland wypracowała wzrost zysku operacyjnego z 1,4 do 2,07 mln zł i zysku netto z 740,2 tys. do 1,74 mln zł.
W poniższej grafice okres bieżący to 2025 rok, a poprzedni – 2024
Pyszne.pl z większymi przychodami i zyskiem
Z kolei spółka sto2 w minionym roku zanotowała 467,59 mln zł przychodów sprzedażowych, o 21,4 proc. więcej niż przed rokiem (385,13 mln). Przychody zagraniczne, w całości od innych podmiotów z koncernu Takeaway, poszły w górę z 14,63 do 52,4 mln zł.
Natomiast wpływy wygenerowane w kraju zwiększyły się z 370,5 do 415,19 mln zł. Firma wyliczyła w sprawozdaniu, że uruchomiła na Pyszne.pl nowe kategorie produktowe, a także poszerzyła dostępność swojej usługi logistycznej.
Na działalność operacyjną przeznaczyła 444,43 mln zł, o 21,7 proc. więcej niż przed rokiem. Stanowiące zdecydowaną większość koszty usług obcych poszły w górę z 305,22 do 353,88 mln, za to wydatki na wynagrodzenia zmalały z 24,29 do 22,58 mln (przy wzroście innych kosztów pracowniczych z 6,38 do 7,11 mln). Średnioroczne zatrudnienie w firmie zwiększyło się z 345 do 428 etatów.
Jej zysk na poziomie operacyjnym poszedł zaś w górę z 18,87 do 21,88 mln zł, a w ujęciu netto – z 17,71 do 21,08 mln. Czysty zysk z minionego roku w całości trafił do jedynego udziałowca – holenderskiej spółki Takeaway.com Central Core.
W poniższej grafice okres bieżący to 2025 rok, a poprzedni – 2024
źródło części tekstu: PAP
