Przywiązanie Polaków do telewizyjnych programów informacyjnych, jako źródła wiedzy o tym, co się dzieje w kraju i na świecie, jest niesłabnące od dziesięcioleci. W ostatnich latach widzowie zmieniają tylko stacje telewizyjne, ale formuła dziennika telewizyjnego pozostaje uniwersalnym medium.
Pierwszy telewizyjny serwis informacyjny, nazwany "Wiadomości Dnia", został wyemitowany w TVP 30 kwietnia 1956 r. Trwał kilkanaście minut i zawierał skrót wiadomości agencyjnych, komentarze do aktualnych wydarzeń i publicystykę o tematyce zagranicznej. Tego samego dnia telewizja nadała również pierwsze bezpośrednie sprawozdanie z centralnej akademii pierwszomajowej w Sali Kongresowej, a następnego dnia pierwszą relację z pochodu. Rozpoczęcie emisji było związane z uruchomieniem nadajnika i urządzeń telewizyjnych w Pałacu Kultury i Nauki. W momencie, gdy wspomniane programy były emitowane, w Polsce było tylko ok. 25 tys. telewizorów.
Dziś, według danych Głównego Urzędu Statystycznego, 93,4 proc. gospodarstw domowych posiada telewizor. Trudną do dokładnego określenia liczbę odbiorników telewizyjnych w Polsce szacuje się na ok. 25–30 mln.
"Wiadomości Dnia" zastąpił "Dziennik Telewizyjny"
Od 7 września 1957 r., po "Wiadomościach Dnia" zaczęto prezentować prognozę pogody. Szybko stała się ona jednym z najważniejszych elementów programu.
Jesienią 1957 r. TVP rozpoczęta przygotowania nowej formuły programu informacyjnego, który miał zastąpić "Wiadomości Dnia". Dokonano radykalnych zmian w metodach konstruowania serwisu. Usprawniono pozyskiwanie i przygotowanie materiałów filmowych, rozbito dłuższe bloki kronikalne na pojedyncze tematy, zmieniono kolejność podawanych informacji i wydłużono program do pół godziny.
Efektem tych zmian był "Dziennik Telewizyjny", który po raz pierwszy został wyemitowany 2 stycznia 1958 r. i w niewiele zmieniającej się formie ukazywał się do 1989 r. Jego następcą w kolejnych latach zostały "Wiadomości", a po nich "19.30". Obecnie w każdej stacji telewizyjnej, m.in. TVP, TVN, Polsat, Republika, programy informacyjne są głównym elementem ramówki.
Pierwsze "Dzienniki Telewizyjne" nadawane były raz na dobę, o godz. 19.30. W czerwcu 1963 r. przesunięto godzinę głównego wydania na 20.00, lecz w styczniu 1965 r. przywrócono poprzednią godzinę, 19.30.
Dziennik Telewizyjny - 03.03.1985 TVP Historia
"Choć »Dziennik Telewizyjny« od początku istnienia przynosił wiadomości ze świata i całego kraju, nie mógł w pierwszych miesiącach obejmować swym zasięgiem pełnego terytorium Polski. Odbierać nas można było początkowo jedynie w Łodzi, Katowicach i Wrocławiu. Tak ograniczoną łączność zapewniała nam jedyna wówczas linia radiowa" – wspominał Tadeusz Kurek, kierownik działu polityczno-informacyjnego i szef zespołu przygotowującego "Dziennik Telewizyjny", w roczniku "Zeszyty prasoznawcze" 1986 r.
"Aby dotrzeć do widzów Poznania trzeba było zainstalować specjalny punkt odbiorczy w Mosinie, gdzie możliwy był odbiór nadajnika z dolnośląskiej Ślęży. Dokonanie tej operacji w kwietniu 1958 r. połączyło w zwarty system pięć najstarszych ośrodków telewizyjnych. Zaczęliśmy już wówczas myśleć o bezpośrednim łączeniu się z nimi w trakcie dziennikowych emisji, jednakże przez dłuższy czas napotykało to na poważne trudności techniczne" - wspominał Kurek. "Dopiero w 1961 r. prowizorka linii radiowych dojrzała do funkcji sieci z prawdziwego zdarzenia, wkrótce też terenowe »wstawki« do DT stały się chlebem powszednim" – dodał.
Tadeusz Kurek, szef zespołu tworzącego pierwszy "Dziennik Telewizyjny" wspominał, że w skład grupy wchodzili m.in. Krystian Barcz, Janina Fischer, Barbara Sobierajska, Jerzy Budny, Edward Kostrzyco. Prezentem pierwszego wydania "Dziennika Telewizyjnego" był Stanisław Cześnin.
W następnych latach kolejni prezenterzy dziennika stawali się często postaciami bardzo popularnymi. Byli wśród nich m.in.: Eugeniusz Pach, Irena Dziedzic, Jan Suzin, Karol Małcużyński, Krzysztof Bartnicki, Adam Bronikowski.
– W momencie, kiedy powstawała telewizja i rozpoczęto nadawanie magazynów informacyjnych, programy te przyciągały przed odbiorniki największą widownię. Dziś dane oglądalności pokazują, że nadal jest tak samo – powiedział PAP dr Krzysztof Grzegorzewski, medioznawca z Katedry Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Łódzkiego.
– Przez lata ludzie przyzwyczaili się, że zawsze o godz. 19.30 były w telewizji jakieś wiadomości. Wiele osób ten nawyk wyniosło jeszcze z domu rodzinnego, gdzie zawsze oglądało się "Dziennik Telewizyjny", bo w latach 70. i 80. nie było konkurencyjnych stacji. Stało się to pewnego rodzaju codziennym rytuałem społecznym, zwłaszcza u osób z pokolenia 60+ – tłumaczył dr Grzegorzewski. – Jak mocne było to przyzwyczajenie przekonało się TVN, które w 1997 r. rozpoczęło nadawanie konkurencyjnego dla TVP programu informacyjnego też o godz. 19.30. Jego oglądalność była minimalna, co skłoniło TVN do zmiany godziny emisji – dodał.
– Wspomniana rytualizacja w młodszych pokoleniach przeniosła się na inne programy informacyjne, np. "Teleexpress", nadawany od 1986 r. Ofertował on luźniejszą formę przekazu informacji, z humorem i wieloma ciekawostkami. To bardzo spodobało się młodym ludziom i przyciągało przed telewizory kilkunastomilionową widownię. Później podobny sukces odniosła "Panorama dnia".
Rok 1956 był szczególny dla historii telewizji w Polsce, oprócz pierwszego telewizyjnego programu informacyjnego rozpoczęto w nim również produkcję pierwszego polskiego telewizora – "Wisła". Jego ekran miał wymiary 18x24 cm.
W 1957 r. zarejestrowanych było w Polsce 30 tys. telewizorów. Liczbę miliona odbiorników osiągnięto w 1963 r.
źródło: PAP
