Szkoła dawała 3,5 tys. zł rabatu za wizerunek dzieci. UODO zabiera głos

Przypomnijmy: Jedna z niepublicznych szkół podstawowych umieściła w cenniku zapis, że rodzice, którzy wyrażą zgodę na publikację wizerunku dziecka, otrzymają 10-procentową zniżkę za czesne. I nie zapłacą 35 tys. zł rocznie, tylko 31,5 tys. zł. O sprawie jako pierwszy poinformował portal Niebezpiecznik.pl.

Placówka po medialnej burzy zmodyfikowała zapis, dodając, że zniżka jest "wyrazem wdzięczności za zaufanie i wsparcie w budowaniu społeczności szkoły". Dopisano także: "Zgoda jest całkowicie dobrowolna i nie wpływa na sytuację dziecka w szkole".

Na łamach Wirtualnemedia.pl przedstawicielka szkoły tłumaczyła:

Redakcja Wirtualnemedia.pl zwróciła się z prośbą o stanowisko do Urzędu Ochrony Danych Osobowych, gdyż wizerunek należy do danych chronionych przepisami RODO.

Rzecznik UODO Karol Witowski podkreśla, że zgoda na przetwarzanie danych osobowych — także w zamian za korzyść — musi być w pełni dobrowolna i świadoma. Osoba, która ją wyraża, powinna wiedzieć, kto i w jakim celu będzie przetwarzał dane oraz czy będą one przekazywane dalej.

UODO przypomina również o szczególnej ochronie danych dzieci, zgodnie z motywem 38 RODO. Wynika z niego, że najmłodsi mogą nie być w pełni świadomi ryzyka związanego z przetwarzaniem danych, dlatego wymagają szczególnej ochrony — zwłaszcza w kontekście marketingu i profilowania.

Przepisy RODO określają, że wycofanie zgody na przetwarzanie danych nie może wywoływać niekorzystnych konsekwencji (motyw 42), jej wycofanie musi być równie łatwe, jak jej wyrażenie (art. 7. ust. 3), a zgoda może zostać wycofana w dowolnym momencie.

– Zatem należałoby przyjąć, że wycofanie zgody nie może powodować np. konieczności zwrócenia przyznanego, wykorzystanego już upustu, lecz może wiązać się z tym, że od tego momentu klient będzie obsługiwany na warunkach standardowych, a nie promocyjnych. Utraty udzielonego rabatu od chwili wycofania zgody nie można traktować jako negatywnej konsekwencji takiego postępowania. Tak natomiast by było, gdyby od dnia, w którym wycofano zgodę, zaczęto stosować w odniesieniu do tego klienta np. wyższą cenę za usługę niż standardowa, czyli obciążono by go dodatkowymi kosztami – tłumaczy rzecznik prasowy UODO.

Przedstawiciel urzędu dodaje, że placówka także odnosi korzyści z udzielenia rabatu w zamian za zgodę na przetwarzanie danych osobowych.

Rzecznik UODO przypomina, że Urząd w każdym przypadku wyrażania zgody na przetwarzanie danych osobowych w zamian za określone korzyści zaleca daleko idącą ostrożność. Szczególnie gdy chodzi o dzieci.

– Pamiętajmy, że ochrona wizerunku dziecka nie musi oznaczać całkowitej rezygnacji z dokumentowania ważnych wydarzeń. Istnieje wiele sposobów publikacji materiałów z wydarzeń, w których biorą udział dzieci, które nie narażają ich prywatności i godności – tłumaczy rzecznik UODO.

Rekomenduje udostępnianie zdjęć i filmów, które pokazują zaangażowanie dzieci w pewne aktywności, ale bez uwieczniania ich wizerunku czy cech, które pozwalają na ich identyfikację.

– Zamiast portretów można prezentować efekty pracy dzieci, na przykład rysunki, prace grupowe, które są śladem ich obecności i aktywności bez naruszania ich prywatności. W przypadku konieczności udostępnienia zdjęcia, na którym widoczne są twarze dzieci, można rozważyć zakrycie emotikonkami lub użycie efektu rozmycia (blurring) – podpowiada Karol Witowski.