Co trzeci Polak uważa, że jego rodacy są niekulturalni. Brak kultury osobistej najczęściej przejawia się - naszym zdaniem - w ordynarnym sposobie bycia, zaśmiecaniu i zanieczyszczaniu swojego otoczenia czy żuciu gumy podczas rozmowy - wynika z badania CBOS.
Z odpowiedzi respondentów wynika, że Polacy w życiu codziennym często naruszają zasady dobrego wychowania. Prawie wszystkie przejawy braku kultury spotykają się jednak z silną dezaprobatą społeczną.
W porównaniu z rokiem 2001, ankietowani obecnie częściej podkreślają, że rodacy są ordynarni w swoich zachowaniach werbalnych i pozawerbalnych (spotkało się z tym 84% badanych), śmiecą w miejscach publicznych (zauważyło to 84%), prowadzą głośne rozmowy przez telefon komórkowy (56%). 71% respondentów często spotyka się z sytuacją, kiedy młoda osoba nie ustępuje miejsca starszej.
Od roku 2001 nasiliły się negatywne reakcje na zaśmiecanie przez rodaków środowiska naturalnego i innych miejsc publicznych oraz dopuszczanie do zanieczyszczania otoczenia przez psy. Wzrosła także niechęć do innych zachowań świadczących o nieliczeniu się z otoczeniem społecznym. Bardziej niż dawniej razi badanych także brak kurtuazji mężczyzn wobec kobiet.
Opinie o rozpowszechnieniu niekulturalnych zachowań w dużym stopniu zależą od miejsca zamieszkania badanych. Z przejawami braku kultury znacznie rzadziej stykają się mieszkańcy wsi niż miast. Okazuje się też, że zachowania niezgodne z kanonem dobrego wychowania są tym częstsze, im większe miasta.
Im większe miasto, tym częściej jego mieszkańcy stykają się z publicznym i ostentacyjnym okazywaniem uczuć przez zakochane pary (81%), opowiadaniem o sprawach intymnych przy obcych osobach (58%), z wulgarnymi słowami i gestami (90%).
Z badania wynika, że również wykształcenie ma wpływ na opinie o rozpowszechnieniu zachowań niekulturalnych. Im lepiej są wykształceni respondenci, tym częściej sygnalizują wulgaryzację języka, zaśmiecanie środowiska naturalnego i miejsc publicznych oraz problem psich odchodów.
Zdaniem badanych, typowy Polak pod względem kultury osobistej ciągle jeszcze nie dorównuje typowemu mieszkańcowi Europy Zachodniej.
