Tegoroczna edycja raportu, opublikowanego w serwisie Nadwyraz.com, u powstałego we współpracy z serwisem Polszczyzna.pl, wprowadza istotną zmianę w podejściu badawczym. Tym razem nie skupiono się wyłącznie na liczbie błędów, lecz porównano również częstotliwość występowania poprawnych i błędnych form danego wyrazu. Dzięki temu uzyskano bardziej precyzyjny obraz kondycji języka polskiego w przestrzeni internetowej.
Badania prowadzone w poprzednich latach wskazują, że poziom świadomości językowej wśród Polaków nie ulega znaczącym zmianom. Błędy językowe wciąż pojawiają się w mediach społecznościowych, na forach dyskusyjnych oraz w artykułach internetowych, a ich rodzaj pozostaje niezmienny – dotyczą głównie ortografii oraz pisowni łącznej i rozłącznej.
Analiza objęła 45 wyrazów w różnych konfiguracjach – wybranych spośród 100 propozycji na podstawie kryterium częstotliwości występowania oraz stopnia problematyczności. Łączna liczba otrzymanych i przeanalizowanych danych, obejmujących zarówno poprawne, jak i błędne formy wyrazów, wyniosła 245 551 914.
10 najbardziej problemowych słów w 2024 roku
W tegorocznej analizie wyróżniono 10 słów, które mają największy procentowy udział błędnej pisowni w stosunku do całkowitej liczby ich użyć. Warto podkreślić, że nie są to te same wyrazy, które mają największą liczbę błędnych zapisów w liczbach bezwzględnych – ich procentowy udział jest bowiem znacząco mniejszy. Oznacza to, że są to słowa, których pisownia sprawia najwięcej problemów polskim internautom.
Lista najbardziej problematycznych wyrazów:
- „coniemiara” / „co nie miara” (zamiast „co niemiara”*)
- „nota bene” (zamiast „notabene”)
- „żygać” (zamiast „rzygać”)
- „apropos” / „a propo” (zamiast „à propos”)
- „nienajlepszy” (zamiast „nie najlepszy”)
- „złodzieji” (zamiast „złodziei”)
- „conieco” / „co nie co” (zamiast „co nieco”)
- „invitro” (zamiast „in vitro”)
- „napewno” (zamiast „na pewno”)
- „na przeciwko” / „na przeciw” (zamiast „naprzeciwko” / „naprzeciw”)
*Poprawny zapis słów.
Internet utrwala błędne formy
Portale społecznościowe i blogi są pełne błędnych zapisów, które są kopiowane i powielane przez kolejnych użytkowników, co utrudnia ich eliminację. Internet nie jest jednolitym miejscem – błędy dominują w różnych źródłach.
Dane z 2024 roku pokazują, że błędy językowe nie są równomiernie rozłożone w internecie, a ich występowanie zależy od platformy. Najwięcej błędnych zapisów pochodzi z Facebooka i X (Twitter), mimo że procentowy udział wystąpień wyrazów nie jest najwyższy, co oznacza, że te media społecznościowe wciąż dominują jako miejsca, gdzie użytkownicy częściej popełniają błędy językowe.
Z kolei najwięcej poprawnych form pochodzi z portali internetowych, które odpowiadają również za najwyższy procent wszystkich wzmianek – aż 33,4 proc. To sugeruje, że treści na stronach internetowych publikowane są z większą dbałością o poprawność językową niż posty i komentarze w mediach społecznościowych.
Fora internetowe (3,3 proc.) i Wykop (3 proc.) to miejsca, gdzie użytkownicy częściej prowadzą dyskusje, ale błędne zapisy pojawiają się tam rzadziej.
TikTok (3,7 proc.), YouTube (2,9 proc.) i Instagram (1 proc.) generują mniej wzmianek tekstowych, co przekłada się na mniejszą liczbę błędów wykrytych w analizie.
Recenzje (1,5 proc.) to najmniejsze źródło analizowanych błędów, co sugeruje, że użytkownicy w tym obszarze przykładają większą wagę do poprawności językowej.
Podsumowując, najwięcej błędnych zapisów pochodzi z Facebooka i X, a największy udział poprawnych form mają portale internetowe. Wyniki te są spójne z danymi z poprzednich lat i potwierdzają, że charakter danej platformy wpływa na jakość języka używanego przez jej użytkowników.
– Błądzić jest rzeczą ludzką. W natłoku obowiązków i chaosie informacyjnym piszemy szybko i nie poddajemy naszych wypowiedzi korekcie. Takie już jest to współczesne środowisko – łatwo w nim o błędy. Przed wynalezieniem mediów społecznościowych nie mieliśmy tylu okazji do publicznych wypowiedzi pisemnych – były one domeną dziennikarzy i ekspertów. Dziś wypowiadamy się wszyscy, a wszyscy przecież robimy błędy. Ponadto wypowiadamy się często, nawet kilka razy dziennie, co powoduje nagromadzenie błędów – komentuje Martyna F. Zachorska, tłumaczka, mówczyni, twórczyni cyfrowa.
Raport został opracowany na podstawie analizy danych z całego roku 2024, tj. od 1 stycznia do 31 grudnia 2024 roku. Dane pozyskano przy użyciu profesjonalnego narzędzia do monitoringu internetu SentiOne. Materiał do analizy pochodził z wielu źródeł internetowych, w tym: Facebook, YouTube, TikTok, Wykop, Instagram, X (dawniej Twitter), blogi, fora dyskusyjne, portale internetowe, recenzje.
